Đứng trước căng thẳng Trung Đông kéo dài và có nguy cơ châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu, Ngày 03/03/2026, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước thuộc Bộ Công Thương đã ban hành Công văn 544/TTTN-NV về việc tăng cường kiểm tra, kiểm soát hoạt động kinh doanh xăng dầu trong bối cảnh tình hình quốc tế diễn biến phức tạp. Theo đó, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đề nghị Sở Công Thương các tỉnh, thành phố phối hợp với Chi cục Quản lý thị trường triển khai quyết liệt một số nội dung:
- Tăng cường công tác theo dõi, nắm bắt tình hình thị trường, diễn biến cung cầu, giá bán xăng dầu; kịp thời phát hiện các dấu hiệu bất thường như: khan hiếm hàng hóa, tăng giá bất hợp lý, gián đoạn nguồn cung và ngừng bán hàng không có lý do chính đáng;
- Tổ chức kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm đối với các doanh nghiệp, cửa hàng bán lẻ xăng dầu. Kịp thời phát hiện, ngăn chặn, kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đặc biệt là hành vi găm hàng, tạo khan hiếm nguồn cung xăng dầu, ngừng bán hàng không có lý do chính đáng, tự ý tăng giá, bán không đúng giá niêm yết, kinh doanh xăng dầu nhập lậu, không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không đảm bảo chất lượng...
- Kết hợp công tác kiểm tra với tuyên truyền, hướng dẫn các thương nhân chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật; nâng cao ý thức trách nhiệm trong việc bảo đảm nguồn cung, bình ổn thị trường,…
Trong những ngày qua, giá xăng dầu được dự báo tăng rất mạnh do giá dầu và nguồn cung chịu ảnh hưởng bởi xung đột ở Trung Đông. Việc điều chỉnh giá bán xăng dầu được thực hiện theo cơ chế thị trường, có sự điều tiết của Nhà nước, phù hợp với diễn biến giá xăng dầu thế giới và tình hình kinh tế xã hội trong từng thời kỳ.
Các quy định của Chính phủ về thời gian điều hành giá xăng dầu đã được sửa đổi theo hướng rút ngắn khoảng thời gian thực hiện. Trước đó, Nghị định 83/2014/NĐ-CP của Chính phủ quy định thời gian giữa hai (02) lần điều chỉnh giá liên tiếp tối thiểu là 15 ngày đối với trường hợp tăng giá, tối đa là 15 ngày đối với trường hợp giảm giá.
Tiếp đó, Nghị định 95/2021/NĐ-CP tiếp tục điều chỉnh quy định thời gian điều hành giá xăng dầu vào các ngày mùng 1, ngày 11 và ngày 21 hàng tháng.
Đến nay, theo quy định tại khoản 11 Điều 1 Nghị định 80/2023/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định 95/2021/NĐ-CP và 83/2014/NĐ-CP về kinh doanh xăng dầu), thời gian điều hành giá xăng dầu được thực hiện vào ngày thứ Năm hàng tuần. Trường hợp giá các mặt hàng xăng dầu có biến động bất thường, ảnh hưởng đến phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân, Bộ Công Thương có trách nhiệm báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định thời gian điều hành giá xăng dầu cho phù hợp.
Việc rút ngắn khoảng thời gian cho phép điều chỉnh giá xăng dầu cũng là tất yếu khi nước ta còn phụ thuộc nhiều bởi nguồn cung xăng dầu nhập khẩu.
